Vì sao có phòng bật điều hòa vẫn ẩm?

Nhiều người nghĩ rằng:

“Điều hòa đã chạy thì phòng phải khô.”

Nhưng thực tế có những căn phòng vẫn:

• ẩm;

• bí;

• chăn ga có cảm giác lạnh ẩm;

• sàn lâu khô;

• kính hoặc bề mặt dễ đọng hơi nước;

dù điều hòa đang hoạt động bình thường.

Nguyên nhân là vì:

Điều hòa chỉ có thể lấy ẩm ra khi lượng ẩm được ngưng tụ trên dàn lạnh lớn hơn hoặc ít nhất theo kịp lượng ẩm đang tiếp tục đi vào phòng.

Nếu nguồn ẩm quá lớn, hoặc máy không khử ẩm đủ lâu, căn phòng vẫn có thể ẩm dù nhiệt độ đã thấp.

Phòng mát chưa chắc đã khô

Điều hòa làm hai việc có liên quan nhưng không hoàn toàn giống nhau:

• giảm nhiệt độ;

• giảm độ ẩm bằng cách ngưng tụ hơi nước.

Có những trường hợp nhiệt độ giảm rất nhanh nhưng hơi nước chưa được loại bỏ đủ nhiều.

Khi đó:

• phòng đã lạnh;

• nhưng độ ẩm tương đối vẫn cao.

Đây là lý do cảm giác:

“Lạnh mà vẫn ẩm.”

hoàn toàn có thể xảy ra.

Vì sao máy quá lớn có thể làm phòng lạnh nhanh nhưng khử ẩm chưa đủ?

Nếu điều hòa có công suất lớn hơn nhiều so với tải nhiệt:

• phòng hạ nhiệt rất nhanh;

• máy nén sớm giảm công suất hoặc dừng;

• thời gian dàn lạnh đủ lạnh để ngưng tụ nước bị rút ngắn.

Kết quả:

Nhiệt độ đạt trước, còn độ ẩm chưa giảm tới mức dễ chịu.

Đây là một lý do vì sao chọn đúng công suất không chỉ ảnh hưởng:

• điện năng;

• độ ổn định nhiệt độ;

mà còn ảnh hưởng tới khả năng kiểm soát ẩm.

Nguồn ẩm ngoài trời có thể liên tục đi vào

Nếu bên ngoài đang nóng ẩm, hơi ẩm có thể xâm nhập qua:

• mở cửa;

• cửa sổ;

• khe cửa;

• khe kỹ thuật;

• quạt hút;

• hệ thống thông gió.

Nếu tốc độ ẩm đi vào lớn hơn khả năng điều hòa lấy ra, phòng vẫn ẩm.

Điều này đặc biệt dễ gặp vào:

• ngày nồm;

• ngày mưa;

• thời tiết độ ẩm cao.

Người trong phòng cũng liên tục tạo ẩm

Con người tạo hơi nước qua:

• hô hấp;

• mồ hôi.

Phòng càng đông người, tải ẩm càng tăng.

Một phòng họp hoặc phòng ngủ có nhiều người có thể cần điều hòa làm việc lâu hơn để vừa:

• làm mát;

• vừa khử ẩm.

Nếu máy nhanh đạt nhiệt độ nhưng không chạy đủ lâu, độ ẩm vẫn có thể duy trì cao.

Sinh hoạt trong nhà có thể tạo ra rất nhiều hơi nước

Một số nguồn ẩm thường bị bỏ qua:

• nấu ăn;

• đun nước;

• tắm nóng;

• lau sàn;

• phơi quần áo;

• máy tạo ẩm;

• bể cá;

• nhiều cây xanh.

Nếu phòng điều hòa thông với khu vực có các nguồn ẩm này, máy phải xử lý thêm phần hơi nước liên tục đi vào.

Tường, sàn và đồ vật có thể “nhả ẩm” trở lại

Sau nhiều ngày thời tiết ẩm, các vật liệu như:

• tường;

• sàn;

• gỗ;

• rèm;

• nệm;

• thảm;

có thể giữ ẩm.

Khi bật điều hòa, không khí bắt đầu khô hơn nhưng các bề mặt lại nhả ẩm ra.

Vì vậy:

Phòng có thể cần khá nhiều thời gian mới khô thực sự.

Đây là lý do bật điều hòa 30 phút chưa chắc đủ để xử lý một căn phòng đã ẩm lâu ngày.

Dàn lạnh phải đủ lạnh thì mới khử ẩm hiệu quả

Hơi nước chỉ ngưng tụ khi bề mặt dàn lạnh thấp hơn điểm sương.

Nếu:

• máy nén chạy rất nhẹ;

• dàn lạnh không đủ lạnh lâu;

• máy dừng sớm;

khả năng ngưng tụ nước sẽ giảm.

Do đó:

Không phải cứ có gió mát là đang khử ẩm mạnh.

Vì sao tốc độ quạt có thể ảnh hưởng?

Khi quạt dàn lạnh chạy nhanh:

• nhiều không khí đi qua dàn hơn;

• thời gian tiếp xúc của mỗi phần không khí với bề mặt lạnh ngắn hơn.

Trong một số điều kiện, quạt thấp có thể hỗ trợ quá trình khử ẩm tốt hơn.

Nhưng không nên áp dụng cứng:

“Muốn khô thì luôn phải để quạt Low.”

Bởi thuật toán của từng máy khác nhau.

Dry có phải giải pháp tốt nhất khi phòng ẩm?

Không phải lúc nào cũng vậy.

Dry thường phù hợp khi:

• nhiệt độ không quá cao;

• độ ẩm cao;

• nhu cầu làm lạnh không lớn.

Nếu ngoài trời rất nóng và phòng đang chịu tải nhiệt lớn, Cool có thể phù hợp hơn.

Điểm quan trọng là:

Dry không phải nút “khử ẩm mạnh nhất” trong mọi điều kiện.

Vì sao vừa tắt điều hòa, phòng có thể ẩm trở lại?

Sau khi tắt máy:

• dàn lạnh còn ướt;

• tường, rèm, nệm có thể còn ẩm;

• không khí ngoài trời tiếp tục xâm nhập.

Độ ẩm có thể tăng trở lại khá nhanh.

Đặc biệt nếu phòng:

• không kín;

• ngoài trời rất ẩm;

• có nhiều vật liệu giữ ẩm.

Dàn lạnh bẩn có ảnh hưởng không?

Có thể.

Nếu lưới lọc hoặc dàn lạnh bẩn:

• lưu lượng gió giảm;

• trao đổi nhiệt kém;

• nước ngưng có thể thoát không tốt;

• hiệu suất làm lạnh và khử ẩm giảm.

Vì vậy, nếu phòng trước đây khô tốt nhưng gần đây:

• mát chậm hơn;

• ẩm hơn;

• có mùi;

nên kiểm tra tình trạng vệ sinh và thoát nước.

Ống thoát nước có vấn đề có thể gây cảm giác ẩm không?

Có.

Nếu:

• nước thoát chậm;

• máng nước đọng;

• ống thoát bị nghẹt;

khu vực dàn lạnh có thể ẩm kéo dài.

Điều này không chỉ ảnh hưởng cảm giác mà còn có thể làm tăng nguy cơ:

• mùi;

• nấm mốc.

Một phòng ẩm nên kiểm tra theo thứ tự nào?

Có thể đi từ nguyên nhân dễ gặp nhất.

1. Ngoài trời có đang quá ẩm không?

Đặc biệt vào mùa nồm hoặc ngày mưa.

2. Cửa có mở nhiều không?

Có nhiều khí nóng ẩm liên tục đi vào không?

3. Trong phòng có nguồn ẩm lớn không?

• người;

• phơi quần áo;

• cây;

• bể cá;

• tắm giặt;

• nấu ăn.

4. Máy có quá lớn so với phòng không?

Có làm lạnh rất nhanh rồi giảm tải sớm không?

5. Máy có chạy đủ lâu không?

6. Lưới lọc, dàn lạnh, thoát nước có bình thường không?

Có nên dùng máy hút ẩm riêng?

Trong một số trường hợp, có.

Ví dụ:

• mùa nồm kéo dài;

• phòng tầng thấp;

• kho chứa;

• phòng có rất nhiều nguồn ẩm;

• điều hòa không cần chạy nhiều vì nhiệt độ đã thấp.

Máy hút ẩm chuyên dụng có thể xử lý ẩm mà không cần làm phòng lạnh sâu thêm.

Điều hòa và máy hút ẩm phục vụ hai mục tiêu có phần khác nhau.

Vì sao mùa nồm đôi khi máy hút ẩm hợp lý hơn?

Mùa nồm có thể xảy ra khi:

• nhiệt độ không quá cao;

• nhưng độ ẩm rất lớn.

Nếu dùng điều hòa để khử ẩm, phòng có thể bị lạnh quá mức trước khi độ ẩm giảm đủ.

Máy hút ẩm chuyên dụng có thể phù hợp hơn vì mục tiêu chính là:

loại hơi nước khỏi không khí.

Có phải phòng càng lạnh càng khô?

Không.

Đây là hiểu lầm rất phổ biến.

Nếu chỉ giảm nhiệt độ mà không loại đủ hơi nước:

• độ ẩm tương đối thậm chí có thể tăng.

Do đó:

Lạnh hơn không đồng nghĩa khô hơn.

Muốn đánh giá đúng, phải nhìn cả:

• nhiệt độ;

• độ ẩm tương đối.

Một chiếc ẩm kế có hữu ích không?

Rất hữu ích.

Cảm giác “ẩm” của con người có thể bị ảnh hưởng bởi:

• nhiệt độ;

• gió;

• cơ địa.

Một thiết bị đo độ ẩm giúp biết:

• RH thực tế đang bao nhiêu;

• máy cần bao lâu để kéo xuống;

• sau khi tắt máy độ ẩm tăng nhanh tới đâu.

Điều này giúp tránh điều chỉnh điều hòa chỉ bằng cảm giác.

Không nên cố khử ẩm tới mức quá thấp

Mục tiêu không phải làm phòng càng khô càng tốt.

Độ ẩm quá thấp cũng có thể gây:

• khô da;

• khô mũi;

• khô họng;

• khó chịu ở mắt.

Vì vậy, mục tiêu vẫn là:

Một môi trường vừa mát vừa có độ ẩm dễ chịu.

Điều hòa kiểm soát ẩm tốt là sự cân bằng của cả hệ thống

Khả năng khử ẩm không chỉ nằm ở một chế độ Dry.

Nó phụ thuộc vào:

• công suất máy;

• dàn lạnh;

• máy nén;

• quạt;

• thuật toán điều khiển;

• tải nhiệt;

• tải ẩm;

• thời gian vận hành.

Do đó, hai điều hòa cùng 9.000 BTU vẫn có thể tạo ra cảm giác độ ẩm khác nhau trong thực tế.

Chỉ cần nhớ

Một căn phòng bật điều hòa vẫn có thể ẩm khi:

• hơi ẩm đi vào quá nhiều;

• nguồn ẩm trong phòng lớn;

• máy quá lớn và làm lạnh quá nhanh;

• thời gian khử ẩm chưa đủ;

• dàn lạnh hoặc thoát nước có vấn đề.

Vì vậy:

Phòng đã đạt 26°C chưa có nghĩa độ ẩm cũng đã đạt mức dễ chịu.

Khi cảm thấy:

“Điều hòa lạnh nhưng phòng vẫn ẩm,”

đừng chỉ tiếp tục hạ nhiệt độ.

Hãy kiểm tra:

nguồn ẩm → cách sử dụng phòng → công suất máy → thời gian vận hành → tình trạng hệ thống.

Đó mới là cách xử lý đúng nguyên nhân.

Tìm hiểu thêm

Nếu muốn hiểu sâu hơn về chất lượng không khí trong phòng điều hòa, bạn có thể đọc thêm:

• Độ ẩm trong phòng điều hòa đến từ đâu?

• Vì sao có người cảm thấy khô khi dùng điều hòa?

• Phòng điều hòa cần thông gió như thế nào mà không thất thoát lạnh quá nhiều?

• PM2.5 có đi qua điều hòa không?

• Lưới lọc điều hòa thực sự giữ được loại bụi nào?

• Máy lọc không khí và điều hòa khác nhau ở đâu?

• VOC và mùi trong phòng kín đến từ đâu?

• Vì sao nấm mốc có thể phát triển trong dàn lạnh?

• Một căn phòng điều hòa có chất lượng không khí tốt trông như thế nào?